Bir topluma zaman zaman peygamberler, âlimler (İlim sahipleri) devlet yönetenler, şair, yazar ve sanatkârlar yön verir. Kesin olarak peygamberler hariç bunların bir kısmı dünya kuruldu kurulalı birikimlerini ya menfaatleri uğruna ya da halkı için kullanmışlardır. Yön verenlerin bir kısmı iyi niyetli olsa da içlerinde münevver şahsiyete sahip olmayanlar ise zaman zaman zihayat sahiplerinin başına bela olabiliyorlar.
Allah insanı insan, hayvanı hayvan olarak yaratırken, zihin ve bedensel donanımını sorumluluğuna göre yaratmıştır. Doğal olarak bir canlı türüne yüklediği sorumluluğu, diğer canlı türüne yüklemediği gibi bizler münevver karakterli insanlardan beklediğimiz davranışları bir tık altındakilerden bekleme-meliyiz.
Dünya hayatında Allah’ın rahmeti ile bolluk ve bereket içinde yüzenler gün geliyor karun-laşabiliyorlar, insanların rızıklarını kendileri veriyormuş gibi haz yaşamaya başlıyorlar tıpkı firavunlar gibi. Oysaki Allah kasas suresi 77 de “Allah’ın sana verdiğinden âhiret yurdunu kazanmaya bak ve dünyadan nasibini unutma! Allah sana ihsan ettiği gibi, sen de insanlara ihsanda bulun. Yeryüzünde bozgunculuk çıkarmaya çalışma! Şüphesiz Allah bozguncuları sevmez.” Derken insana haddini bil diyordu.
Rivayetlere göre 128 bin peygamberin geldiği ve sayısını bilmediğimiz kadar evliya ve hikmet sahibi insanlar dünyadan konup göçmüşlerdir. Bunlar her daim zalimlere karşı olmuşlar onurlarını ve ilimlerini beş paraya satmamışlardır.
Geçmişte olduğu gibi günümüzde’ de topluma yol gösteren münevver şahsiyetli insanlar toplumu karanlıktan aydınlığa çıkarmaya çalışırken nice çilelere katlandılar, yeri geldi ser’de verdiler. Bir kısmı ise az bir menfaat karşılığında ilim ve kalemlerini sipariş üzerine kiraya verdiler/veriyorlar hatta telifi ile birlikte satıyorlar.
Münevver karakterde olmak şartı yukarıda niteliklerini saydığımız bireyler toplumun iyiliği için yeri geldiğinde başlarını verdiler. Bu kesimin dini inancından ziyade Allah’ın bahsettiği insani ve ahlaki donanımlarının ne kadarını, nasıl / nereye kullandığı, güneşe göre yönlerini çevirip çevirmedikleri önemlidir. İçinde nefret, kin ve ego duyguları gelişmiş insanlar yukarıda saydığımız özelliklere sahip bireyler olsalar bile bırakın topluma yön vermeyi müsveddeden öteye geçemezler.
O zaman biz insanoğluna düşen her ne olursak olalım, yaratanın yarattığı gibi kalmamızdır. İnsan yaratılan insan, hayvan yaratılan hayvan kalmalı. İnsandan hayvan, hayvandan insan davranışı bekle-mek yaratanın kanunlarına aykırı iken, nice insanım diyenler hayvanları aratır oldu.
Allah cümlemizi doğru sözlü olanlardan eylerken, karunlaşan ve belamlaşanlardan tüm canlıları ve doğayı korusun.
*
MEHMET AKİF CAN
26.11.2021
